برای بسیاری از دانشجویان، زبان نخستین مانع در مسیر اپلای محسوب می شود؛ اما سیستم آموزش عالی ترکیه نشان داده که همیشه راه حلهایی برای کاهش موانع وجود دارد. در سال های اخیر، امکان ورود به دانشگاه های ترکیه بدون ارائه مدرک زبان توجه قابلتوجهی به خود جلب کرده نموده و دانشگاه ها با برگزاری دوره های فشرده زبان و آزمون های مهارتی اختصاصی، فرصت تحصیل را برای طیف گسترده تری از متقاضیان فراهم ساخته اند.
تحصیل در ترکیه به دلیل استانداردهای بین المللی و سیاست های جذب دانشجوی خارجی، در سال های اخیر تحولات قابل توجهی را تجربه کرده که یکی از مهم ترین این سیاست ها، فراهم کردن شرایط تحصیل برای متقاضیانی است که مدرک زبان بین المللی در اختیار ندارند. این امکان، به ویژه برای دانشجویان منطقه خاورمیانه و آسیای مرکزی، مسیر تحصیل را انعطاف پذیرتر نموده و در این مقاله از تیم رجبی، به ارزیابی ابعاد مختلف این نوع پذیرش، از جمله دوره های آمادگی، آزمون های داخلی و ضوابط دانشگاه ها می پردازیم.
آیا میتوان بدون مدرک زبان در ترکیه تحصیل کرد؟
بله در بسیاری از دانشگاه های ترکیه می توان بدون مدرک زبان تحصیل را آغاز کرد، اما این امکان تحت شرایط مشخصی ارائه میشود و این فرصت هم در دانشگاه های دولتی و هم خصوصی وجود دارد اما به جای ارائه مدرک زبان (مثل IELTS، TOEFL، تومر) لازم است یکی از این مسیرها را طی کنید:
- ورود با آزمون تعیین سطح زبان (Placement Test): پس از پذیرش، دانشگاه از شما یک آزمون تعیین سطح میگیرد و اگر نمره کافی بگیرید، مستقیم وارد رشته می شوید و اگر نمره کافی نگیرید، به مرحله دوم می روید.
- شرکت در دوره زبان (Prep School / Hazırlık): دانشگاه ها دوره های یک ساله یا چند ماهه زبان برگزار می کنند که یکی دوره تومر برای زبان ترکی و دیگری Prep School برای زبان انگلیسی است. بعد از گذراندن دوره، امتحان پایان دوره می دهید و وارد رشته اصلی می شوید.
- ارائه مدرک های جایگزین (برای برخی دانشگاهها): بعضی دانشگاه ها می پذیرند که گواهی گذراندن چند ترم زبان، مدرک مدرسه بین المللی یا حتی سابقه تحصیل به زبان انگلیسی را ارائه دهید که بستگی به دانشگاه دارد.
- رشته های تدریس شده به زبان ترکی: برای رشته هایی که به ترکی ارائه می شوند، بهجای مدرک تومر می توانید بدون مدرک ثبتنام کنید و یا در دوره زبان خود دانشگاه شرکت کنید.
در نهایت می توان گفت که بله، می توان بدون مدرک زبان در ترکیه تحصیل کرد؛ فقط باید در آزمون زبان داخلی یا دوره زبان دانشگاه شرکت کنید که این امکان باعث شده تحصیل در ترکیه برای بسیاری از دانشجویان راحت تر و قابل دسترسی تر شود.
یک گام سرنوشت ساز
اقدام و دریافت
در دانشگاه های ترکیه
جایگزین های مدرک زبان برای تحصیل در ترکیه
در ترکیه، بسیاری از دانشگاه ها برای پذیرش دانشجو جایگزین هایی برای مدرک زبان (IELTS، TOEFL، تومر و غیره) ارائه می دهند و این جایگزین ها به دانشجویانی که هنوز مدرک رسمی زبان ندارند کمک می کند تا بدون مشکل وارد دانشگاه شوند. برخی از این جایگزین ها عبارتند از:
- آزمون تعیین سطح زبان دانشگاه: تقریباً همه دانشگاه ها در آغاز سال تحصیلی آزمون داخلی زبان برگزار می کنند و اگر در این آزمون نمره کافی بگیرید، نیازی به مدرک زبان خارجی ندارید و مستقیماً وارد رشته می شوید. این آزمون ها بسته به دانشگاه ترکی یا انگلیسی برگزار می شوند.
- دوره های آمادگی زبان: اگر در آزمون تعیین سطح قبول نشوید، دانشگاه شما را وارد دوره زبان می کند، برای رشته های ترکی: دوره تومر (TÖMER)، کالج ها و دوره های زبان ترکیه و پس از اتمام دوره های زبان انگلیسی، در امتحان پایان دوره شرکت کرده و وارد رشته می شوید.
گواهی تحصیل قبلی به زبان انگلیسی یا ترکی برای برخی دانشگاه ها قابل قبول هستند:
- اگر 2 تا 3 سال تحصیل قبلی شما به زبان انگلیسی بوده باشد یا دیپلم دبیرستان با زبان انگلیسی ارائه شود، در این صورت، ممکن است نیاز به مدرک زبان نداشته باشید یا تنها در آزمون تعیین سطح شرکت کنید.
- گواهی های داخلی دانشگاه: بعضی دانشگاه های خصوصی یا دولتی گواهی های زیر را نیز میپذیرند:
- گواهی پایان دوره زبان مؤسسات معتبر
- گواهی معتبر مدرسه (IB، A-Level، AP و …)
- گواهی شرکت در دوره های آنلاین دانشگاه
دانشگاه هایی که پذیرش بدون مدرک زبان در ترکیه دارند
درست است که «پذیرش بدون مدرک زبان» دقیقاً به معنای یکسان در همه دانشگاه ها نیست اما چند دانشگاه ترکیه راه هایی دارند که امکان اپلای بدون IELTS/TOEFL را فراهم می کند، مثلاً با آزمون تعیین سطح خود دانشگاه، مدرک تحصیل قبلی به زبان انگلیسی، دوره آمادگی زبان و غیره. در ادامه چند نمونه از دانشگاه هایی که در منابع مختلف گفته شده اند چنین راه هایی دارند:
- دانشگاه İstanbul Aydın University یکی از دانشگاه هایی است که گفته شده می تواند بدون مدرک زبان پذیرش داشته باشد.
- İstanbul Zaim University نیز در لیست دانشگاه هایی است که گزینه های جایگزین زبان ارائه می دهند.
- Ufuk University هم یکی از گزینه هاست.
- Koc University: در بعضی گزارش ها گفته شده که طلب نمره IELTS را برنمی دارد بلکه امتحان زبان خودش را دارد یا گزینه های دیگر را می پذیرد.
- Bahçeşehir University: در لینک لیست دانشگاه های بدون IELTS مطرح شده است.
- Fatih Sultan Mehmet University هم یکی دیگر از این دانشگاه هاست.
- Atılım University: در لیستی از این نوع دانشگاه ها آمده است.
- Başkent University نیز گزینه ای با آزمون داخلی زبان دارد.
- Yasar University: امکان ارزیابی زبان از طریق تست خود دانشگاه دارد.
- İzmir University of Economics (IUE): در برخی اطلاعات گفته شده که آزمون زبان دانشگاه را قبول می کنند یا جایگزین مدرک زبان را دارند.
نکاتی که باید برای پذیرش در این دانشگاه ها در نظر بگیرید:
- هر سال شرایط پذیرش تغییر می کند: الزام یا معافیت مدرک زبان ممکن است با سیاست جدید دانشگاه تغییر کند، پس باید هنگام اپلای به صفحه پذیرش بین المللی دانشگاه مربوطه مراجعه کنید.
- محدود به برخی رشته ها یا مقاطع: این معافیت زبان ممکن است فقط برای مقطع کارشناسی یا برخی رشته ها وجود داشته باشد.
- شرایط بورسیه ممکن است سخت تر باشد: اگر بخواهید بورسیه های تحصیلی در ترکیه را بگیرید، بعضی بورسیه ها ممکن است همچنان مدرک زبان را به عنوان یکی از شرایط در نظر بگیرند.
اشتباهات رایج دانشجویان هنگام اپلای بدون مدرک زبان در ترکیه
تحصیل در ترکیه بدون مدرک زبان ممکن است، اما بسیاری از دانشجویان هنگام اپلای دچار خطاهایی می شوند که می تواند روند پذیرش یا حتی ثبت نام نهایی آن ها را با مشکل رو بهرو کند. مهم ترین این اشتباهات عبارت اند از:
- تصور اشتباه این که همه دانشگاه های ترکیه بدون مدرک زبان پذیرش می دهند: بعضی دانشگاه ها، مخصوصاً دانشگاه های دولتی معتبر، برای رشته های انگلیسی زبان حتماً مدرک رسمی یا آزمون تعیین سطح سخت دارند، عدم بررسی سایت رسمی دانشگاه باعث رد شدن پرونده می شود.
- نادیده گرفتن آزمون تعیین سطح دانشگاه: حتی اگر دانشگاه پذیرش بدون مدرک زبان بدهد، تقریباً همه آن ها آزمون تعیین سطح زبان دارند. بسیاری از دانشجویان فکر می کنند بدون مدرک = بدون آزمون؛ در حالی که چنین نیست.
- انتخاب دانشگاه صرفاً بر اساس بدون مدرک زبان بودن: برخی متقاضیان دانشگاهی را انتخاب می کنند که فقط شرط زبان ندارد، اما رتبه علمی پایین است و رشته مورد نظر کیفیت خوبی ندارد. همچنین اعتبار مدرک برای کاریابی ضعیف تر بوده و انتخاب دانشگاه باید بر اساس کیفیت آموزشی + شرط زبان باشد، نه فقط شرط زبان.
- توجه نکردن به زبان تدریس رشته: دانشجو تصور می کند می تواند بدون مدرک وارد رشته انگلیسی زبان شود، اما دانشگاه برای رشته های انگلیسی سخت گیری بیش تری دارد و بعضی دانشگاه ها برای رشته های پزشکی و مهندسی، حداقل B1 زبان می خواهند. در نتیجه حتی پس از پذیرش، ممکن است ثبت نام نهایی رد شود.
- بیتوجهی به طول دوره های زبان (Prep / Hazırlık): بعضی افراد فکر می کنند دوره زبان فقط چند هفته است، در حالی که معمولاً دوره زبان انگلیسی 6 تا 12 ماه و دوره زبان ترکی (تومر) 6 تا 9 ماه زمان می برد. برخی متقاضیان بدون آگاهی از این زمان بندی، برنامه ریزی مالی و زمانی اشتباه می کنند.
- تصور این که بدون مدرک زبان شانس بورسیه بیش تر است: برعکس! اکثر بورسیه ها، مخصوصاً دولتی، داشتن مدرک زبان یا حداقل سطح مشخص را ضروری می دانند. در حالی که نداشتن مدرک برابر با کاهش شانس بورسیه می باشد.
- ارسال ناقص مدارک یا ترجمه نشده برای دانشگاه ها: دانشجویان گاهی خیال می کنند چون مدرک زبان لازم نیست، سایر مدارک نیز ساده است اما ترجمه رسمی، تأییدات آموزشی، رزومه، انگیزهنامه و پاسپورت همچنان الزامی است.
- عدم آمادگی برای زندگی تحصیلی در محیط بین المللی بدون مهارت زبان: برخی دانشجویان با اینکه پذیرش میگیرند، اما در کلاس ها نمی توانند ارتباط برقرار نموده و نمی توانند در امور روزمره (بانک، اقامت، اجاره خانه) زبان استفاده کنند. در نتیجه دچار افت تحصیلی می شوند و شروع تحصیل بدون تقویت زبان، یکی از بزرگ ترین اشتباهات است.
خیر، بسیاری از دانشگاه ها پذیرش بدون این مدارک دارند یا آزمون داخلی برگزار می کنند.
بله، می توانید ابتدا در دوره زبان ترکی دانشگاه شرکت کنید، سپس وارد رشته شوید.
پذیرش مشروط یعنی ابتدا باید در دوره زبان شرکت کرده و پس از قبولی، وارد رشته اصلی شوید.
برخی بله، به شرط قبولی در آزمون زبان داخلی خودشان یا ثبت نام در دوره زبان.
در سایت رسمی هر دانشگاه بخش “Admission Requirements” را بررسی و یا از مشاور سوال کنید.